Milletlerarası Güç Ajansı’ndan kritik müdahale. Dev petrol stoku piyasaya sürülüyor

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Lideri Fatih Birol, IEA üyesi ülkelerin 400 milyon varille kurumun tarihindeki en yüksek ölçüde stratejik petrol rezervinin piyasaya sürülmesi konusunda mutabakata vardığını açıkladı.

Birol, IEA’nın Paris’teki merkezinde yaptığı açıklamada, Orta Doğu’daki tansiyonun global petrol ve gaz piyasalarına yönelik büyük tesirleri olduğunu lisana getirdi. Hürmüz Boğazı’ndan günlük 15 milyon varil ham petrol ve 5 milyon varil petrol eserinin taşındığını kaydeden Birol, bu ölçünün deniz yoluyla taşınan global petrol ticaretinin yüzde 25’ini oluşturduğu bilgisini paylaştı.

Birol, şu anda ise Hürmüz Boğazı’nda petrol, gaz ve başka emtiaların geçişinin neredeyse büsbütün durduğuna işaret ederek, kâfi alternatif güzergah eksikliği ve mevcut depolama kapasitelerinin dolması nedeniyle Orta Doğu’daki petrol üreticilerinin üretimi kısmaya başladığını anlattı.

Birol, gaz piyasalarındaki durumun da zorlayıcı hale geldiğini ve bilhassa Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin tedarik ettiği sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) kargolarının alternatifinin kısıtlı olduğunu belirtti.

KÜRESEL GÜÇ TEDARİKİ YÜZDE 20 AZALDI

Böylece global güç tedarikinin yüzde 20 azaldığını bildiren Birol, Asya’nın mevcut durumdan en fazla etkilenen bölge olduğunu aktardı.

Fatih Birol, “Petrol piyasasında karşı karşıya olduğumuz zorluklar, eşi görülmemiş ölçekte. Bu nedenle IEA üyesi ülkelerin bu duruma, emsali görülmemiş büyüklükte bir acil ortak müdahaleyle karşılık vermiş olmalarından büyük memnuniyet duyuyorum” dedi.

Birol, güç güvenliğine yönelik büyük aksaklıklar olduğunda IEA’nın petrol piyasalarına ait daha evvel 5 defa koordineli formda aksiyona geçme kararları aldığını anımsatarak, konuşmasını şöyle tamamladı:

“Bu kapsamda, IEA üye ülkeleriyle yaptığımız görüşmeler kapsamında, IEA ülkelerinin oy birliğiyle kurum tarihindeki en büyük ölçüde acil durum petrol stokunu piyasaya sürme konusunda mutabakata vardığını açıklayabilirim. IEA ülkeleri, Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanmasıyla kaybedilen arzı telafi etmek için 400 milyon varil petrolü piyasaya sunacak. Bu, piyasalardaki aksaklıkların acil tesirlerini hafifletmeyi amaçlayan kıymetli bir tedbirdir. Lakin açıkça belirtmem gerekir ki, petrol ve gaz akışının istikrarlı hale gelmesi için en kıymetli gelişme, Hürmüz Boğazı üzerinden transit geçişin yine başlamasıdır. IEA, piyasalardaki durumu etkin olarak izlemeye devam edecek ve gerekirse üye ülkelerimize daha fazla teklifte bulunacaktır.”

32 ÜYE ACİL DURUM SKOTLARINI PİYASAYA SÜRECEK

IEA’nın 32 üye ülkesinin vardığı karar kapsamında, acil durum petrol stokları her üye ülkenin ulusal şartlarına uygun bir vakit diliminde piyasaya sunulacak ve birtakım ülkeler tarafından ek acil durum tedbirleriyle desteklenecek.

IEA üyelerinin mevcut durumdaki 1,2 milyar varili aşan acil durum stokunun yanı sıra, hükümetlerin yükümlülüğü altında 600 milyon varil daha sanayi stoku bulunuyor.

IEA Sekreterliği, bu toplu aksiyonun nasıl uygulanacağına ait detaylı bilgileri paylaşacak.

IEA üye ülkelerinin koordineli formda acil durum petrol stoklarını piyasaya sürme kararı 1974’te kurulan kurumun tarihinde bu kapsamdaki 6’ncı karar olma özelliğini taşıyor.

Daha evvelki kararlar, 1991, 2005, 2011 ve 2022’de Rusya-Ukrayna savaşı başladığında alınmıştı.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik ortak akınları ve İran’ın misilleme kapsamında Hürmüz Boğazı’ndan geçen ticari gemileri maksat almasıyla, Boğaz’da günlük 20 milyon varili bulan petrol ve petrol eserleri sevkiyatı durma noktasına geldi.

Petrol piyasasında arz telaşlarının derinleşmesi, fiyatlarda sert dalgalanmalara neden oluyor.